URL dəyişdikdə istifadəçini və axtarış sistemini düzgün yeni ünvana aparmaq üçün redirect tətbiq olunur. Lakin hər yönləndirmə eyni məqsəd daşımır. 301 və 302 redirect arasındakı əsas fərq dəyişiklik qərarının daimi və ya müvəqqəti olmasıdır. Yanlış kod seçildikdə köhnə URL-lər indeksdə qala, yeni səhifənin siqnalları gec birləşə və sayt daxilində lazımsız zəncirlər yarana bilər.
Redirect nədir
Redirect bir URL-ə daxil olan sorğunu başqa URL-ə yönəldən mexanizmdir. Ən etibarlı tətbiq server tərəfdə aparılır: brauzer və Googlebot köhnə URL-dən 3xx status alır, Location başlığında göstərilən yeni ünvana keçir. URL yönləndirməsi domen dəyişikliyi, slug yenilənməsi, HTTP-dən HTTPS-ə keçid və silinmiş səhifənin uyğun əvəzinə göndərilməsi zamanı istifadə olunur. Hər URL yönləndirməsi üçün səbəb, başlanğıc ünvan, son ünvan və seçilən status sənədləşdirilməlidir.
301 redirect nədir
301 redirect resursun daimi olaraq yeni ünvana köçürüldüyünü bildirir. Köhnə URL-in gələcəkdə əsas versiya kimi istifadə edilməyəcəyi qərarı verilibsə 301 uyğun seçimdir. Axtarış sistemi zamanla yeni URL-i indeksdə əsas versiya kimi saxlaya və köhnə ünvanın siqnallarını yeni səhifə ilə birləşdirə bilər.
- Domen və ya protokol daimi dəyişdikdə.
- Məqalənin slug-u yeniləndikdə.
- İki oxşar səhifə bir məzmunda birləşdirildikdə.
- Silinmiş səhifənin birbaşa uyğun əvəzi olduqda.
- www və non-www versiyalarından biri standart seçildikdə.
301 redirect tətbiq etmək köhnə URL-i dərhal indeksdən silən düymə deyil. Google köhnə və yeni ünvanı yenidən crawl etməli, siqnalları emal etməlidir. Yönləndirmə uzunmüddətli saxlanmalı və daxili linklər yeni URL-ə yenilənməlidir.
302 redirect nədir
302 redirect resursun müvəqqəti olaraq başqa ünvanda olduğunu bildirir. Orijinal URL yenidən istifadə olunacaqsa və dəyişiklik qısa müddətlidirsə 302 seçilə bilər. Məsələn, kampaniya dövründə alternativ səhifə göstərmək, A/B test və qısamüddətli texniki dəyişiklik belə hallara daxil ola bilər.
Uzun müddət saxlanılan 302 redirect axtarış sistemi tərəfindən faktiki daimi köçürmə kimi şərh edilə bilər, amma buna arxalanmaq düzgün strategiya deyil. Qərar daimidirsə əvvəldən 301 redirect verin; müvəqqətidirsə 302 redirect istifadə edin və bitmə tarixini izləyin.
301 və 302 redirect arasındakı fərq
Əsas fərq texniki icradan çox niyyətdir. 301 köhnə URL-in daimi əvəzləndiyini, 302 isə orijinal ünvanın hələ əsas olaraq qalacağını bildirir. İstifadəçi hər iki halda yeni səhifəyə keçir, lakin crawler indeksləmə və canonical seçimi üçün statusun mənasını nəzərə alır.
- 301: daimi dəyişiklik, yeni URL uzunmüddətli əsas ünvandır.
- 302: müvəqqəti dəyişiklik, orijinal URL sonradan bərpa olunacaq.
- 308: 301 kimi daimidir, sorğu metodunu qoruyur.
- 307: 302 kimi müvəqqətidir, sorğu metodunu qoruyur.
Sayt köçürülməsində redirect planı
Yeni domen, yeni CMS və ya URL strukturu tətbiq ediləndə redirect xəritəsi əvvəlcədən hazırlanmalıdır. Saytların hazırlanması prosesində köhnə URL inventarı çıxarılmadan yeni strukturun canlıya verilməsi trafik alan səhifələrin itirilməsinə və çoxlu 404 yaranmasına səbəb ola bilər.
- Köhnə URL-ləri sitemap, analytics, Search Console, crawler və backlink məlumatlarından toplayın.
- Hər köhnə URL üçün mövzu və niyyət baxımından ən yaxın yeni səhifəni seçin.
- Birbaşa 301 xəritəsi qurun və əlaqəsiz səhifələri ana səhifəyə toplu yönləndirməyin.
- Canlıya keçiddən sonra statusları, son URL-i və redirect zəncirini test edin.
- Trafik, indeksləmə və server loglarını bir neçə həftə davamlı izləyin.
Daxili linklər və sitemap necə yenilənməlidir
Redirect işlədiyi üçün köhnə ünvanları saytda saxlamaq düzgün deyil. Naviqasiya, məqalələr, breadcrumb və digər daxili linkləmə strukturu birbaşa son 200 statuslu URL-ə getməlidir. Bu, həm istifadəçinin əlavə sorğu etməsinin, həm də crawler-in aralıq URL-lərə vaxt ayırmasının qarşısını alır.
Köhnə və yönləndirilmiş URL-lər sitemap faylı daxilindən çıxarılmalıdır. Sitemap yalnız indekslənməsini istədiyiniz son canonical URL-ləri təqdim etməlidir. Canonical etiketi də köhnə ünvana yox, yeni əsas səhifəyə uyğunlaşdırılmalıdır.
Redirect zənciri və redirect loop nədir
Redirect zənciri
A URL-i B-yə, B isə C-yə yönləndirilirsə redirect zənciri yaranır. Hər əlavə addım yeni server sorğusu deməkdir. Köhnə qaydalar üst-üstə yığıldıqda səhifə sürəti, crawl səmərəliliyi və texniki idarəetmə zəifləyir. Mümkün olduqda A birbaşa C-yə yönləndirilməlidir.
Redirect loop
A URL-i B-yə, B isə yenidən A-ya göndərirsə dövrə yaranır və istifadəçi səhifəyə çata bilmir. Protokol, slash, hərf ölçüsü və dil yönləndirmələri arasında zidd qaydalar redirect loop-un tipik səbəbləridir.
Ən çox edilən redirect səhvləri
- Daimi köçürmədə 302-ni illərlə saxlamaq.
- Bütün silinmiş URL-ləri əlaqəsiz ana səhifəyə yönləndirmək.
- Bir neçə mərhələli redirect zənciri yaratmaq.
- Robots.txt ilə köhnə URL-i bloklayıb Google-un redirect-i görməsinə mane olmaq.
- Yeni URL-in 404, noindex və ya başqa redirect qaytarmasını yoxlamamaq.
- Daxili link, canonical və sitemap-də köhnə URL-ləri saxlamaq.
Əlaqəsiz yönləndirmə istifadəçini gözlədiyi məzmuna aparmır və soft 404 kimi qiymətləndirilə bilər. Əvəz səhifə yoxdursa həqiqi 404 və ya 410 cavabı daha dürüst seçimdir. Redirect yalnız mövzu, məqsəd və istifadəçi niyyəti uyğun olduqda verilməlidir.
Redirect-ləri necə yoxlamaq olar
Brauzerin Network paneli və curl -I əmri ilk statusu və Location başlığını göstərir. Sayt üzrə geniş yoxlama üçün crawler bütün 3xx URL-ləri, zəncirləri və son statusları müəyyən edə bilər. SEO audit prosesi zamanı trafik və backlink alan köhnə URL-lər ayrıca yoxlanmalıdır.
curl -I https://example.com/kohne-url
HTTP/2 301
location: https://example.com/yeni-url
Yoxlamada köhnə URL-in gözlənilən 301 və ya 302 statusunu, yeni URL-in isə 200 cavabını qaytarması təsdiqlənməlidir. Son səhifənin canonical, noindex və məzmun vəziyyəti də ayrıca yoxlanmalıdır.
Yekun
301 və 302 redirect eyni texniki ailəyə daxil olsa da fərqli qərarları ifadə edir. 301 daimi, 302 isə müvəqqəti dəyişiklik üçündür. Uğurlu tətbiq yalnız redirect qaydasını yazmaqla bitmir: daxili linklər, sitemap, canonical və monitorinq də yeni URL strukturu ilə uyğunlaşdırılmalıdır. Birbaşa, məntiqli və test edilmiş yönləndirmə həm istifadəçini, həm də axtarış sistemini doğru səhifəyə aparır.
